Utopia
rating

Duur: 00 min. | Land: België | Regie: Joren Verfaillie | Cast: Erik Willems, Fams Bojang, Bregt Jansegers | Productiehuis: Sint-Lukas Brussel

Utopia valt op door z'n erg specifieke animatietechniek: tienduizenden foto's van live action scènes met acteurs werden foto per foto via stop-motion bewogen. De beelden werden bijgetekend en door filters gehaald, waarna er nog eens met camera's omheen werd bewogen.

Dat titanenwerk loont: het geschetste universum intrigeert van bij de start. Een bezwerende voice-over praat over het "well-organised, affluent system" waar "attractive, happy people" deel van uitmaken. "What a wonderful world!" Een wereld, zo vertelt de wervelwind aan beelden, waarin conformisme hoogtij viert. Iedereen draagt maskers, en dan nog het liefst een masker met het gezicht van rolmodel Nathan, ook de protagonist van dit verhaal. Gezagsdragers worden door de wet verboden om die maskers af te nemen. Tegelijk moeten zij parasieten ontmaskeren –begrijp: ze moeten de zwarten elimineren uit de blanke maatschappij.

Na een lange introductiescène wordt het verhaal steeds spannender. Nathan gaat op zoek naar de reden waarom zijn beste vriend John werd opgepakt. Je wordt door de opzwepende animatie een heel stuk het systeem binnengesleurd –ook met dank aan de intense soundtrack van het Leuvense combo Nyan Komago, gevormd door regisseur Verfaillie en acteur Jansegers. Maar zoals bij Sin City is er heel wat stoerdoenerij. Bovendien bekken de Engelse frasen lekker, maar klinken ze evengoed soms hol en onnodig expliciet: "The white race has always been superior to that black trash".

Erg actueel ook, die dichotomie tussen wit en zwart ten tijde van president elect Obama. Maar dat raciale thema komt nog bovenop de bij de start geschetste problematiek van individualiteit versus totalitarisme. Dat maakt het geheel, waarin ook nog eens de thrillerintrige verweven zit wat topzwaar. Desalniettemin één van de interessantste afstudeerfilms van 2008.

Jan Sulmont