Boy And Bicycle
rating

Duur: 27 min. | 1965 | Land: Groot-Brittannië | Regie: Ridley Scott | Cast: Tony Scott | Scenarist: Ridley Scott

Natuurtalent openbaart zich al in het prilste werk. Boy and Bicycle, Ridley Scotts regiedebuut uit 1958, vormde een voorbode voor zijn visueel overweldigende sciencefiction cultfilms Alien en Blade Runner en de historische spektakelfilm Gladiator. Zijn troeven bestaan uit een dynamische stijl, een fotografische vormgeving, een hoog tempo en een uiterst gestileerd kleur-, licht- en camerawerk. Ondertussen veroverde Scott zijn plaats in de mainstream cinema en wordt hij door gerenommeerde critici als een kunstenaar beschouwd.

Zomer 1956, Ridley leent een Bolex camera van de kunstschool en schiet zijn eerste film in zijn geboortestadje Hartlepool met zijn jongere broer Tony Scott (regisseur van A Single Man) in de hoofdrol. Deze tiener beslist om zijn tijd in eenzaamheid door te brengen in plaats van op school. In de openingsscène laat Scott de camera in een kamer (de authentieke slaapkamer van de regisseur zelf) rondwaren met de ogen van de jongen als point of view. Vanaf dan verhaalt een voice-over de stream of consciousness. Onmiddellijk wordt duidelijk dat we met een gefrustreerde adolescent te maken hebben die zich ergert aan alles en iedereen, meest van al aan zijn eigen leventje. Met prachtige tracking shots volgen we hem terwijl hij naar school fietst, rondjes draait en beslist om elders heen te gaan. Even filmt de camera hem van op de grond terwijl hij over zijn stuur naar beneden kijkt om even later in de zoomen op de kleinste details van zijn draaiende wiel dat de kijker tot een haast intieme stilstand brengt.

Op het moment dat hij vertrekt, zwelt de muziek aan en bloeit hijzelf ook helemaal open, opgetogen en blij met zijn rebelse keuze. De lyrische melodie van John Barry vormt geen arbitraire begeleiding, maar een essentieel onderdeel van deze periode uit zijn leven. Onderweg fietst hij zijn frustraties langzaam maar zeker uit het lijf. Het wordt een vrolijke tocht waarbij de camera ondertussen beelden uit de omgeving vangt, zoals een zwerm vogels in de lucht en esthetisch verantwoorde industrieterreinen. Hoewel we in zijn hoofd vertoeven blijft de jongen voor ons een afstandelijke figuur, die zichzelf kan entertainen, op zijn solitaire leventje kickt en een gevoel van exclusiviteit ervaart. We volgen hem naar verlaten locaties, waar hij de mensen vergeet, over de woelige zee tuurt, met verbeten gezicht een sigaretje rookt en geniet van de zon die op de sproeten van zijn gezicht weerkaatst.

Natuurtalent openbaart zich al in het prilste werk. Zo ook dat van Ridley Scott.

Scott noemt zonder verpinken Ulysses van James Joyce als inspiratiebron voor de stream of consciousness en de gedetailleerde beschrijvingen, Ingmar Bergmans Zevende Zegel voor de surrealistische beelden van de handschoen op het strand, Kurosawa voor het sensuele moment waarop je haast samen met de jongen het zand kan voelen en flarden uit Great Expectations van David Lean. De prachtige zwart-witfotografie, uitgebalanceerde kadrages en zachte camerabewegingen creëren adembenemend mooie beelden. De opkomende storm, de rimpelende waterspiegel, de close-ups van het hout en de regendruppels zijn stuk voor stuk memorabel. De scène waarin de jongen zich over het water buigt en zijn spiegelbeeld aanraakt worden in het geheugen gegrift.

Brecht Masschaele