"Heel Suriname zit vervat in die mango."

Zaïde Bil en Sébastien Segers wonnen met de film 'Memre Yu' de Wildcard Documentaire van het Vlaams Audiovisueel Fonds.

 

Sarah Skoric

Docville 2019

Van 27 maart tot en met 4 april kan je in Cinema ZED terecht voor een topselectie nationale en internationale documentairecinema. Op de planning ook...
27/03/2019 tot 04/04/2019
Drie Belgische korte documentaires te zien tijdens de Sabam Avond op 3 april.
 
Memre Yu
rating

Duur: 40 min. | Land: | Regie: Zaïde Bil | Scenarist: , | Productiehuis: , | Filmschool: RITCS

Als je je kortfilm opent met een mango, tja, dan moet je die ook eindigen met een mango. En hoe beter afsluiten dan met een beeld van een oudere vrouw die helemaal openbloeit, aanstekelijk lacht en met plakkerige handen een mango oppeuzelt uit haar eigen tuin in Suriname?

Dat was lang geleden, want ze verhuisde bijna een halve eeuw geleden met het hele gezin naar Nederland om een nieuw leven te starten. Terugkeren naar Suriname is er nooit echt van gekomen, en het huis dat ze daar hebben is er ook niet meer echt van gekomen eigenlijk. En nu moeten er beslissingen gemaakt worden: wordt het huis in de familie gehouden, wordt het huis zo verkocht of eerst opgeknapt? Want vlekkeloos zal een verkoop niet lukken met een huis (en tuin) die constant onderlopen, waarbij het water in alle kamers enkelhoog komt en waartegen zandbermen niet helpen.

Memre Yu’ is dan wel het afstudeerwerk van Zaïde Bil, ze combineert er wel weer haar krachten voor met mede-RITCS-er Seba Segers. Wat we zien: gesprekken met haar van oorsprong Surinaamse familie die nu in Nederland wonen, samen met observatieve beelden in Suriname, van het huis dat on-onderhouden metafoor staat voor de band van haar familie met hun moederland.

De mango valt niet ver van de boom.

Segers en Bil zoeken dat huis op, brengen het verval in beeld via slow cinema-beeden, steeds vanop een afstand en niet storend in de naturel. Beperkingen die ze zichzelf graag opleggen, want net als in hun eerdere docu ‘Seismos’ willen ze documentaire maken die de kijker niet bij het handje nemen; die méér zijn dan loutere informatie of noodzaak; die starten vanuit een esthetisch principe dat narratief wordt ondersteund.

‘Memre Yu’ werpt via een intiem verhaal heel wat maatschappelijke kwesties op: hoe een migratie niet enkel betrekking heeft op je leven in het nieuwe land, maar ook over wat je achterlaat in je geboorteland. Ook blijkt dit huis geen alleenstaand probleem. Naar verluidt woont een derde van de Surinamers niet in Suriname – maar hebben er wel nog (nu leegstaande) huizen staan.

De film start als een puzzel van personages en locaties, maar gaandeweg wordt duidelijk wie (familieleden van de filmmaker) wat (hun visie op de migratie naar Nederland) waarover (het huis, de band met hun geboorteland) denkt. Als kijker is het in het begin wat zoeken, en dat in combinatie met de lange duur (40 minuten) én trage cinema kan je snel afleiden. Maar door de oma als spilfiguur neer te zetten, en het verhaal rond haar intrigerende persoonlijkheid op te bouwen heeft ‘Memre Yu’ de schwung die het nodig heeft om je als kijker mee te trekken.

En: als je je recensie opent met een mango, tja dan moet je die er ook mee eindigen. Dus: het lijkt me sterk dat je ooit iemand met meer smaak een mango zult zien oppeuzelen.

Sarah Skoric
 
La Casa Lobo

Genre: Animatie, Horror | Duur: 1u15 | 2018 | Release: 22 Februari 2018 | Land: Duitsland, Chili | Regie: , | Cast:

In deze schitterende stop-motionfilm waren we rond in het getroebleerde brein van een jong meisje. Anna was afgesloten van de maatschappij, werd allicht misbruikt. Nu is ze ontsnapt. Maar hoe zorgt ze dat de wolf daarbuiten haar niet vindt? Hoe sterk is ze nog na jaren van uitputting? Ze hoort de wolf briesen buiten de muren, vlakbij het boerderijtje waar ze schuilt. De varkens krijgen een metamorfose en worden kameraadjes. Hen kan Anna tenminste vertrouwen. Maar ondertussen stroomt zwarte inkt uit de ogen van kinderen op schilderijen aan de muur. De kamer tolt zonder stoppen.

 

Uitgangspunt van deze prachtig vormgegeven en naïef-kinderlijk vertelde nachtmerrie is het onwezenlijke maar waargebeurde verhaal van een Duits-Chileense sekte, waarover verschillende documentaires zijn gemaakt en ook de fictiefilm Colonia met Emma Watson, Daniel Brühl en wijlen Michael Nyqvist. De nazi Paul Schäfer werd in de decennia na de Tweede Wereldoorlog beschuldigd van kindermisbruik en verkaste zoals wel meer van zijn geestesgenoten naar Zuid-Amerika. Hij richtte er Colonia Dignidad op, een Germaanse enclave in Patagonië waar Duitsland werd verheerlijkt, inclusief gezangen en traditionele kledij, waar hard op het veld werd gewerkt en waar volgelingen verplicht werden alle banden met de buitenwereld te verbreken. Het was met andere woorden een religieuze, nazistische sekte waar het kindermisbruik gewoon doorging. Dictator Augusto Pinochet tolereerde Schäfers gruweloord zolang hij er zelf zijn politieke tegenstanders kon dumpen. Zijn nazimaat folterde hen in speciaal daarvoor uitgeruste kelders.

De Chilenen Joaquin Cociña en Cristóbal León laten hun film starten met een ironisch promofilmpje voor de idyllische, vals beschuldigde Colonia. De voice-over? Schäfer zelf. Zijn stem duikt later ook op tussen Maria’s kinderstemmetje door. Hebben we te maken met één onbetrouwbare verteller, of met twee?

Cociña en León reisden naar twaalf grote musea voor moderne kunst, oa in Buenos Aires, Santiago de Chili, Frankfurt en Amsterdam. Ze maakten er als artist in residence voor een live publiek de twaalf scènes uit deze magistrale film. Het eindresultaat voelt niettemin als één lange plan séquence, door in- en uitzoomen tussen elk van de segmenten. Zo bleven de Chilenen trouw aan de tien regels die zij zichzelf oplegden tijdens de vijf jaren productietijd (vertaling uit het Spaans):

1) Painting is done in front of the camera
2) There are no rigged, fixed puppets
3) Everything on set can become a sculpture
4) There is no fade to black
5) The movie is a long sequence shot
6) It tries to be a normal movie
7) Color is symbolic
8) The camera never stands still
9) Maria is beautiful
10) It is a workshop, not a film set

Jan Sulmont Helemaal (niet) akkoord? Lees de

Let op: wanneer u verder gaat zit de kans er dik in dat het einde van de film verklapt wordt met alle gevolgen voor uw filmervaring vandien.

ik wil mijn pret bedorven zien

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
Spermaceti
rating

Duur: 12 min. | Land: | Regie: Jacky De Groen | Producent: ,

Scheepslui: stoere bonken die heen en weer deinzen op de golven van de zee, mannen met wilde vertellingen. Jacky De Groen brengt een verhaal over een groep matrozen die onder de brandende zon op zoek zijn naar een nieuwe vangst.

De film neemt ons mee naar de grens tussen onder en boven; tussen het veilige scheepsdek van de walvisvaarder en de ongekende, eindeloos diepe zee. We ontdekken verborgen creaties in de oceaan en volgen die doorheen het water. Boven op het dek stijgt de spanning wanneer hun prooi toehapt. Na de wilde strijd om de jachtbuit binnen te halen volgt er een innige omhelzing. De jongste knaap van de bende wordt zo ingewijd en verdient er zijn eerste tattoo.

Spermaceti’ is vrij experimenteel en een erg visuele beleving die gekenmerkt wordt door plotse overgangen, niet gemaakt voor mensen die aan epilepsieaanvallen lijden. De achtergronden lijken uit een schilderij te komen en er heerst een afwisselend spel tussen verschillende kleuren. De zon en haar stralen kleuren fuchsia, de zee kleurt verschillende tinten blauw.

Spermaceti is de wasachtige substantie die in de schedel van walvissen zit. Een mysterieuze titel die de inhoud van deze korte film goed matcht.

Levi Verbauwhede
 
Belgische kortfilms geselecteerd voor het oudste kortfilmfestival ter wereld!

Nieuws
Uit ruim 7500 inzendingen werden zeven Belgische (co-)producties geselecteerd.

 

Niels Putman

 
Nuit chérie
rating

Duur: 14 min. | Land: | Regie: Lia Bertels | Scenarist:

De nieuwste kortfilm van Lia Bertels vertelt het verhaal van enkele magische dieren in het Himalayagebergte die hun winterslaap niet kunnen vatten. Een reusachtige sneeuwman zorgt er namelijk voor eeuwige onrust. 

De film vangt aan met de droom van de beer; een man dwaalt door het hooggebergte. Net als die wil beginnen zingen, ontwaakt de beer. Zo gaat het al de hele winter, het lukt maar niet om in zijn winterslaap te geraken. Samen met zijn metgezel - een klein, wit aapje - wisselt hij gedachten uit over de stilte en de schoonheid van de winter. Af en toe wordt het vredige landschap opgeschrikt door een luide brul van de bevreesde Yeti. De ware aard van de verschrikkelijke sneeuwman wordt op een verrassende wijze onthuld, wanneer ze hem ontmoeten bij tantes nachtwinkel aan de overkant van het meer.

Nuit Chérie’ is als een droom op zich. De kleurrijke dieren en het nachtelijk blauwe landschap creëren een opmerkelijke sfeer op de hoogvlakten van het Tibetaans Plateau. Dit familieverhaal krijgt een menselijk kantje door de persoonlijke verhalen van de personages, die elk een reden hebben waardoor ze de winterslaap niet kunnen vatten.

Lia Bertels, die eerder ook met 'Youssouf le Souffleur' indruk maakte, kreeg op Anima de prijs voor de Beste Belgische Kortfilm. ‘Nuit Chérie’ werd ook geselecteerd voor het belangrijkste animatiefilmfestival van de wereld in Annecy. 

Levi Verbauwhede
 
Robo
rating

Duur: 03 min. | Land: | Regie: Léo Becker | Scenarist: | Filmschool: Ecole Nationale Supérieure des Arts Visuels de La Cambre

De Premiumtoren is de hoogste woontoren van België. Ideaal speelgoed voor het hoofdpersonage in de tragikomische fantasyfilm 'Robo' van de jonge regisseur Léo Becker.

De Belgische hoofdstad kleurt grijs op een doordeweekse dag. De kantoren zijn gevuld met nietsvermoedende 9-to-5’ers en de boten varen uit. Het lijkt rustig tot plots een buitenaards wezen op het kanaal landt. De speelse robot springt door het water en ontdekt de menselijke creaties. Een voorbijvarende boot wordt opgepakt en van dichtbij bekeken; de jonge robot maakt brokken op zijn nieuw speelterrein.

Zoals het een goede huisvader betaamt, zakt een nog grotere robot neerwaarts om zijn kind te wijzen op wat kan en niet kan. En zoals het een kleine avonturier betaamt, gaat hij terug naar de ‘verboden’ plek om verder te experimenteren. Het gebouw wordt gedraaid en uitgerokken, het vecht terug tot er uiteindelijk een stuk afkraakt. De robot beslist het stuk woontoren mee te nemen naar zijn wereld en maakt daar ongewild honderden slachtoffers.

'Robo' speelt zich af in de Brusselse kanaalzone, met animaties op één fixed shot. Een grappige, vluchtige kortfilm die opvalt door leuke geluidjes. De kleine drie minuten zijn misschien iets te kort en vliegen voorbij, maar daardoor blijft de humor strak behouden. Kort en krachtig.

Levi Verbauwhede
 
Wildcardwinnaar Lisa Foster over haar animatiefilm 'Heen en Weer'

De Nederlandse Lisa Foster won een Wildcard Animatie voor haar KASK-afstudeerfilm 'Heen en Weer'.

 

Sofie Rycken

 
Heen en Weer
rating

Duur: 04 min. | Land: | Regie: Lisa Foster | Scenarist: | Productiehuis: | Filmschool: KASK

Na een Erasmusjaar in Gent verkaste de Nederlandse Lisa Foster – die voordien Illustratie & Animatie studeerde aan Academie Minerva in Groningen – naar België. KASK bleek de perfecte plek voor haar. Ze studeerde er in 2018 af met 'Heen en Weer', een bijna filosofische blik op hoe mensen langs en met elkaar leven. Die film leverde haar meteen een Wildcard van het Vlaams Audiovisueel Fonds op: de jury was “emotioneel geraakt door deze wat atypische film met een subtiel narratief.”

Eén van de meest bijzondere facetten van deze woordeloze kortfilm is de manier waarop je als kijker wordt meegevoerd in een gevoel – en niet zozeer in een verhaal. Net zoals iedereen wel eens doet in de luchthaven, op een perron of op een terrasje kijk je naar een stroom van mannen en vrouwen die met zekere pas naar hun bestemming benen. Ze dragen deftige kleren en ernstige uitdrukkingen – en voor je hen goed en wel hebt kunnen observeren, zijn de meesten alweer opgegaan in de massa.

Het wegwassende effect is natuurlijk geen toeval. Lisa koos ervoor om beelden Gerhard Richter-gewijs te vervagen en uit te vegen door er overheen te gaan met witte verf en water. Een gewaagde en arbeidsintensieve aanpak die absoluut rendeert. Ook kunstenares Marlène Dumas was een belangrijke inspiratiebron. De experimentele stijl werkt mooi samen met het conceptuele gegeven. Uit de mensenstroom komen regelmatig gezichten en dansende koppels naar voor die met elkaar in contact staan en zelfs heel even dezelfde emoties delen – voor hun wegen opnieuw scheiden. Op die manier worden zowel de personages als de kijkers ondergedompeld in golvende ritmes met subtiele accenten.

De knetterende, fluitende en toch zachte soundtrack, uitgedacht door Jürgen De Blonde, laat precies genoeg ruimte voor elke kijker om zijn eigen ideeën over tijd, vergankelijkheid, intimiteit, gejaagdheid en gemiste kansen te projecteren.

In deze film kan je alles zien: je pendelrit van deze ochtend, je eerste ongemakkelijke slow toen je veertien was of je overleden grootouders die elkaar stevig beet pakten en nog eens samen dansten op hun vijftigste huwelijksverjaardag. Het is een film over het menselijke oerinstinct, de drang naar connectie, en hoe het leven je toch vaak een andere richting uitduwt. Of doen we dat misschien zelf? Genoeg om over na te denken, en meer dan genoeg om naar uit te kijken: heel benieuwd waar Lisa Foster naartoe walst met haar eerste professionele film.

Sofie Rycken

Pagina's

Subscribe to Kortfilm.be & Kutfilm.be RSS